Wspomóc wybarwienie owoców

0
Marcin Oleszczak
Kazgod Sp. z o.o

{phocagallery view=category|categoryid=371|imageid=2766|detail=6|displayname=0|float=right}Wybarwienie owoców to jedna z cech będąca wyznacznikiem ich jakości (fot. 1). Na tę ostatnią oraz wielkość plonu wpływ mają odmiana, podkładka, warunki glebowo-klimatyczne siedliska, sposób nawożenia, ochrona oraz „architektura” sadu. Wyprodukowanie „rumianych” owoców nie jest łatwe. Wybarwienie jabłek rozpatrywane w kontekście wielkości powierzchni rumieńca, jego odcienia i intensywności, barwy zasadniczej skórki jest zatem zależne od wielu czynników.
Agrotechnika, nawożenie, ochrona oraz stosowanie regulatorów wzrostu to zmienne wpływające na wielkość i jakość plonu, w tym wybarwienie owoców. To ostatnie to nie tylko rumieniec, ale także barwa zasadnicza skórki, która powinna stanowić odpowiedni dla niego kontrast (tło). Pamiętać jednak należy, że zabiegi agrotechniczne, nawożenie czy ochrona roślin w wielu wypadkach nie mogą naprawić błędów, które powstały w trakcie podejmowania nieodwracalnych decyzji o założeniu sadu lub z czasów jego zakładania. Naprawa ich skutków może często polegać jedynie na wykarczowaniu konkretnej kwatery.

Invalid Displayed Gallery

Barwniki w owocach

Zielone zabarwienie skórki jabłek jest efektem obecności chlorofilu w jej komórkach. Jego zawartość jest odmienna u różnych odmian jabłoni. W trakcie dojrzewania owoców zachodzi proces rozpadu tego barwnika. Spadkowi zawartości chlorofilu w komórkach skórki oraz rozpadowi struktury chloroplastów towarzyszy zwiększanie się zawartości w tkankach żółtych i pomarańczowych barwników: karotenu i ksantofilu.

Czerwone zabarwienie skórki jabłek tzw. „rumieniec” zależy od występowania innej grupy barwników roślinnych: flawonoidów – barwników antocyjanowych (w jabłkach występuje cyjanidyna). Barwniki te mają skomplikowaną budowę chemiczną. Składają się z dwóch pierścieni zespolonych ze sobą trójwęglowym łącznikiem. Każdy z elementów składowych tych barwników – pierścieni – pochodzi z innego szlaku metabolicznego. W warunkach naturalnych proces tworzenia się tych barwników w jabłkach zachodzi tylko na świetle. Owoce „schowane” we wnętrzu korony, do których nie dociera światło słoneczne są zwykle źle wybarwione mimo uzyskania dojrzałości zbiorczej (fot. 2 na str. 4). Istotny wpływ na ten proces ma także temperatura powietrza, szczególnie w okresie około 3 tygodni przed zbiorami owoców. Synteza barwników antocyjanowych zachodzi najszybciej, gdy w okresie dojrzewania owoców mamy do czynienia z dużymi dobowymi wahaniami temperatury (chłodne noce i ciepłe, słoneczne dni). Im niższa jest temperatura nocą tym lepsze wybarwienie jabłek. Warunkiem syntezy barwników jest duża zawartość cukrów prostych w owocach. Stąd jabłka z drzew dobrze odżywionych, z prawidłowo rozwiniętymi oraz zdrowymi liśćmi wybarwiają się prawidłowo i szybko.

Składniki pokarmowe a wybarwianie się owoców

Nadmierne nawożenie azotem ogranicza wybarwienie owoców i pogarsza ich jakość przechowalniczą. Optymalne zaopatrzenie drzew w potas, odpowiedzialny za syntezę cukrów oraz transport składników pokarmowych, wpływa na dobre wybarwienie jabłek. Podobnie magnez, będący integralnym składnikiem chlorofilu i biorący udział w transporcie asymilatów, buduje pośrednio rumieniec. Mówiąc o nawożeniu musimy także pamiętać o roli fosforu w tym procesie. Ten składnik jest zaangażowany w procesy energetyczne i związki biorące udział w przemianach energii, niezbędne w trakcie syntezy barwników. Nie zapominajmy także o roli i stosowaniu poszczególnych mikroelementów, powinniśmy w tym czasie pamiętać głównie o manganie i cynku. Jeżeli planujemy wspomaganie wybarwiania się owoców poprzez nawożenie powinniśmy pamiętać, że nasze działania muszą wyprzedzać procesy zachodzące w roślinach.

Dokarmianie dolistne przed zbiorem

Dokarmianie w celu poprawy wybarwienia owoców powinniśmy rozpocząć już na 5–6 tygodni przed planowanymi zbiorami, nawozami o zwiększonej zawartości fosforu. Na 4 tygodnie przed zbiorami można użyć nawozów o zwiększonej zawartości potasu, a na 2 tygodnie – powtórnie fosforem. Stosowanie nawozów w momencie pojawienia się kłopotów z wybarwianiem się owoców mija się z celem, gdyż procesy prowadzące do powstawania barwników nie zdążą zafunkcjonować.

Stosując dokarmianie dolistne w okresie kilku tygodni przed zbiorami możemy tylko wspomagać naturalnie zachodzące w roślinach procesy fizjologiczne prowadzące do syntezy barwników. Dokarmiając rośliny w tym czasie wpływamy również pozytywnie na procesy zawiązywania i różnicowania pąków kwiatowych na przyszły sezon.

fot. 1, 2 M. Oleszczak

Przekaż dalej

Odpowiedz